امیرهادی انواری :سومین دوره جشنواره زنان سرزمین من در خیابان حجاب تهران در حال برگزاری است. گذشته از اینكه در عمل كمتر زن یا دختری، به جز بعضی غرفهداران كه رنگ قرمز و نارنجی و پارچه زیادی كه در لباس آنها به كار رفته و موقع برگزاری جشنواره در محدوده جشنواره تردد میكنند و به شدت در كنار سایر زنان جلوه میكنند، پیدا میشود كه مدهای عرضه شده در جشنواره «زنان سرزمین من» را در خیابان و بهخصوص در میهمانی شب بپوشد، اما تنها همینكه در بولتن رسمیاین جشنواره از واژه «مد» استفاده شده قابل توجه است.
فراموش نكنیم كه در اینجا مد، یك ضدارزش نیست. خواهید خواند كه در گفتوگو با دبیر جشنواره(فرحنازقندفروش)، او كه به شكلی از بستگان نزدیك ثمرههاشمی (اصولگرا و از نزدیكان دولت نهم) به شمار میرود و سمتهای او در استانداری تهران قابل توجه هستند، از مد نه به عنوان یك ضد ارزش، بلكه با عنوان یك امر اثبات شده و پذیرفته شده یاد میكند. صفحات مجله(ژورنال) این جشنواره را ورق بزنید، طرز ایستادن مدلها قابل توجه هستند. دیگر مثل مجلات خیاطی سه دهه قبل، جای صورت و دستهای مدلها سفید نیست! بانیان این جشنواره با زیبایی مشكلی ندارند، اما تبرج را به شدت محكوم میكنند. تا شعاع چند كیلومتری برگزاری جشنواره زنان سرزمین من خبری از گشتهای ارشاد نیست. حتی سردار روزبهانی هم كه قرار بود طبق برنامه روز سهشنبه هفته گذشته از نمایشگاه دیدن كند هم به محل جشنواره نیامد. نكته جالب آنكه مثل سایر نمایشگاههای مشابه، اینجا حضور نگهبانان بیسیم به دست زیاد محسوس نیست، حتی وقتی كه خبرنگاران در محیط جشنواره با بازدیدكنندگان صحبت میكنند، كسی از آنها معرفی نامه و كارت نمیخواهد.
در قسمت وسطی نمایشگاه در یك راهرو نمایشگاهی از اسناد قبل از انقلاب تهیه شده، دیوارها با اسناد محرمانه ادوار پهلوی كه در آنها اشاراتی به نامه نگاریهای دوره كشف حجاب و گزارشهایی مربوط به حضور زنان سران نظام وقت شده است. بدین ترتیب بازدیدكنندگان با سیر نگاه تاریخی حساس به پوشش زن در ایران آشنا میشوند. در همین قسمت كارگاههای عمومیهم برگزار میشود كه در آن كارشناسانی حضور دارند و به مسایل مربوط به نوع پوشش و خیاطی پاسخ میدهند. در طبقه بالایی نمایشگاه، حدود نیمیاز سالن به لباسهای سنتی ایران اختصاص دارد، از این قسمت كه گویی از نمایشگاههای مربوط به سازمان میراث فرهنگی است كه گذر كنید، به بخشی خواهید رسید كه در آن لباسهای سنتی به روز شدند.
بخشی هم به ارایه لباسهای كشورهای دیگر مثل تركیه، هند و مالی و... سایر كشورهای اسلامیاختصاص داده شده است. اما حضور كشور ارمنستان در این نمایشگاه بیش از همه جالب توجه است، خاصه اینكه گویا پوشاندن موی سر در لباس سنتی ارامنه و زنان غیرمسلمان سایر كشورها نیز مرسوم است. این از نگاه به نوع پوششهای ارایه شده در غرفههای این كشورها مشخص است. طبقه فوقانی نمایشگاه بازدیدكننده چندانی نسبت به طبقه زیرین نمایشگاه ندارد. هرچه رنگ طبقه بالا كه به ارایه پوششهای سنتی زنان ایرانی میپردازد الوان است، طبقه زیرین بیشتر سیاه رنگ است. در این طبقه پوششهای كنونی عرضه شدند، عرضه چادری با نام چادر «جلابیب» قابل توجه است، داخل این چادر جیبهای مخفی و تكنولوژی خاصی تعبیه شده است. دیگر بخشها اختصاص به عرضه محصولات شركتهای تولیدی مانتو و... است. به هر تقدیر این طبقه شلوغتر از طبقه بالا است.
مدلها وارد میشوند
حدودا ساعت چهار بعدازظهر بعضی از خانمها با اندام كشیدهتر نسبت به سایرین و «مارك پوشتر» وارد محوطه نمایشگاه میشوند، نحوه راه رفتن و نوع پوشش و ... همه چیز آنها با سایرین متفاوت است. اما آنها مثل بقیه به سمت دو نمایشگاه دایر در دو طبقه نمیروند، آنها بیتفاوت به جهت حركت جمعیت، مستقیما بعد از ورود به سمت راست میروند. شال سبزرنگ (رنگ سال) به سر و شلوار ورساچی به پا كرده، با كمربند و كیف برنزی براق، ست بنتون از روی مانتوی سفید رنگ، همراه با عطر كنزو اسكادا و ساعت تیسوت، این زنان و دختران مدلهای فشن زنده جشنواره هستند. از ظهر به بعد محل برگزاری جشنواره رفته رفته شلوغ میشود، زنان با هر نوع پوششی، با چادر سیاه و با مانتو به سمت محل برگزاری «فشن» جشنواره میروند، سالن نسبتا بزرگی با صندلیهای تاشوی قرمز رنگ؛ در وسط سالن سكویی به شكل صلیب قرارگرفته، با یك فرش ماشینی قرمز رنگ، درگاه ورودی مدلها با پارچههای رنگی تزیین شده و باد پردهها را تكان میدهد و فضایی خاص را در ذهن بیننده تداعی میكند. هیچ چیز كم نیست، جز حضور مدلها و بینندگان. اما مقابل در به شدت محافظت میشود، ورود موبایل و دوربین عكاسی غدغن است و بازدیدكنندگان باید از داخل گیت رد شوند. جلوی در یك نگهبان ـ مرد ـ با لباس شخصی و بیسیم ایستاده و مواظب است كه مردان وارد مجلس خصوصی زنانه نشوند.