عمادالدین باقی هفته گذشته در حالی كه به هفتههای پایانی حبس یكساله خود نزدیك میشد ناگهان از زندان عمومی به زندان 209 منتقل شد و از آن روز تاكنون خانوادهاش از او خبری ندارند. درباره همین موضوع گفتوگویی انجام دادهایم با فاطمه كمالی، همسر عمادالدین باقی.
چند روز است كه از آقای باقی خبر ندارید؟
از شنبه 19 مرداد تاكنون از آقای باقی بیخبریم. شنبه آقای باقی با منزل تماس گرفتند و گفتند دیسك كمرم عود كرده و دكتر 10 جلسه فیزیوتراپی تجویز كرده است. همچنین دكتر بهداری زندان گفته است اعزام به بیمارستان قلب در خارج از زندان باید صورت گیرد. او گفت اگر موقعیت بود به ما خبر میدهد كه چه زمانی به بیمارستان میرود اما ظهر همان روز تماس گرفت و خبر داد كه او را به بند 209 منتقل میكنند و خود از علت این انتقال بیخبر بود. باقی در جلسه اول دادگاه در برابر اصرار ماموران امنیتی برای تجدید بازجویی در زندان 209 اعلام كرد در حین دادرسی در دادگاه بازگشت پرونده به مرحله تحقیقات مقدماتی غیرقانونی است. ضمن اینكه حاضر است در محل دادگاه یا همان بند عمومی زندان اوین كه زیر نظر سازمان زندانهاست به پرسشهای آنان پاسخ دهد اما در بند بسته 209 و شرایط ایزوله به بازجویی پاسخ نمیدهد و آن شرایط را غیرقانونی میداند.
آیا به مراجع قانونی و قضایی مراجعه كردهاید؟
بله، در اولین اقدام با دفتر سخنگوی قوه قضاییه و افراد دیگری در این قوه تماس گرفته و خبر دادم. با سازمان زندانها نیز تماس گرفتم. ابتدا آقای یساقی و سپس جناب آقای سلیمانی، مدیركل سازمان زندانها گفتند با رئیس اداره بازرسی در جریان بگذارم. آقای مهریزی، رئیس اداره بازرسی از رئیس زندان گزارش خواستند و من در نهایت از ایشان شنیدم كه یك مقام قضایی این اجازه را به نهادهای امنیتی داده است. قرار شد توضیح بیشتر در این باره و در مورد آن مقام قضایی را از آقای سلیمانی جویا شوم كه متاسفانه دیگر موفق نشدم. وكیل آقای باقی، جناب آقای علیزاده طباطبایی چندین بار به دادگاه انقلاب مراجعه كردهاند، هم به شعبه بازپرس و هم به شعبه 15 آن دادگاهی كه پرونده انجمن دفاع از حقوق زندانیان در آن در حال رسیدگی است. اما ایشان از موضوع اظهار بیاطلاعی كردند. آقای علیزاده صبح چهارشنبه نزد آقای مرتضوی دادستان تهران رفتند كه ایشان هم گفتهاند نمیدانند چه كسی این حكم را صادر كرده و خود هم از طریق روزنامهها از این جریان مطلع شدهاند و پیگیری اطلاع از موضوع را به روز دوشنبه پس از پایان تعطیلات محول كردند. بعدازظهر روز چهارشنبه در پی نگرانی شدید از وضعیت آقای باقی همراه با وكیل محترم به شعبه 15 دادگاه انقلاب مراجعه كردیم و نام یكی از قضات دادگاه انقلاب را بهما اعلام كردند اما هنوز مطمئن نیستیم كه این قاضی دستور را صادر كرده است.
آقای باقی چند پرونده مفتوح دارد؟
آنقدر رفتوآمد آقای باقی به دادگاه یا بازجویی متعدد شده كه مورد سوال بسیاری واقع شده است. یك پرونده، حبس یكسالهای است كه او در حال حاضر تحمل میكند و تقریبا ماههای پایانی آن را میگذراند. این حكم سه سال معطل مانده بود كه سال گذشته حین بازجویی در پرونده انجمن دفاع از حقوق زندانیان ناگهان به اجرا درآمد. این حكم مربوط به مقالاتی بود كه باقی قبلا بهخاطر آنها محاكمه شده و به زندان رفته بود. دادگاهی كه این حكم را صادر كرد، چندی پس از آزادی باقی از دوره حبس سهساله (كه در سال 79 صادر شده بود) برگزار شد. این دادگاه چند دقیقه بیشتر طول نكشید. وكیل باقی از دادگاه اخراج شد و باقی نیز به دفاع نپرداخت.
حكم یك سال حبس این دادگاه ابتدا تعلیقی بود و سپس با اعتراض دادستان، تعزیری شد. پرونده دیگر كه از سال گذشته تاكنون در جریان است اكنون به مرحله دادرسی رسیده و دومین جلسه آن 30 مرداد برگزار خواهد شد. باقی نزدیك به سه ماه از حبس یكساله خود را برای بازجویی همین پرونده در سلول بسته 209 قرار داشت و پس از دو بار حمله شدید در شرایط نامساعد این زندان، به بیمارستان و سپس به بند عمومی منتقل شد. باقی 14 جلسه بازجویی را بابت پرونده انجمن دفاع از حقوق زندانیان پشت سر نهاده و در حالی كه این پرونده اكنون به دادگاه رفته و در حال رسیدگی در دادگاه است بازجویان در دادگاه خواستار تحقیقات مقدماتی مجدد و بازگرداندن باقی به بند 209 شده بودند كه باقی در آن بیمار شد. سومین پرونده مربوط به سفر دبی بود كه دادگاه تجدیدنظر حكم برائت آن را صادر كرد. در این پرونده آقای باقی به سه سال حبس تعزیری و من و دختر و برادرزادهام به 3 سال حبس تعلیقی محكوم شده بودیم كه پس از صدور حكم برائت از دادگاه تجدیدنظر، سخنگوی قوه قضاییه نیز به خبرنگاران اعلام كرد این رای قطعی است اما اخیرا احضاریهای دریافت كردهایم كه با اعمال ماده 18 (كه در موارد استثنایی پس از قطعی شدن رای توسط دادگاه تجدیدنظر صورت میگیرد) برای رسیدگی مجدد به دادگاه فراخوانده شدیم. حین تحمل حبس یكساله، آقای باقی سه بار دیگر به دادگاه خوانده شد: یك بار، برای رسیدگی به پرونده كتاب تراژدی دموكراسی در ایران و بار دیگر به وسیله شكایت رئیس دفتر پیگیریهای ویژه مستقر در دادسرای مركز، منصوب دادستان تهران، به علت مصاحبه منتشر شده آقای باقی در مورد ممانعت از اعزام موسوی خوئینی (كه در آن زمان در زندان به سر میبرد) برای شركت در مراسم ترحیم پدرش و سومین بار به دلیل مصاحبهای از باقی درباره اعتراض به محروم كردن عدهای از دانشجویان از ادامه تحصیل و ستارهدار كردن آنها. اكنون هم در حالی كه انتظار آزادی باقی را میكشیدیم و 30 مرداد نیز جلسه دوم دادگاه پرونده مربوط به انجمن دفاع از حقوق زندانیان است و او باید دفاعیات خود را آماده میكرد، به بند 209 منتقل شده در حالی كه ما هنوز از محمل قانونی آن بیخبریم.
وضعیت سلامت پزشكی آقای باقی چگونه است؟
در آخرین اطلاع از وضعیت او از دیسك كمر رنج میبرد و بنا بود برای وضعیت قلب هم به بیمارستانی خارج از زندان اعزام شود. نسخهها و گواهی پزشكان هم درباره اینكه باقی نباید در محیطهای استرسزا مخصوصا زندان قرار گیرد به دادستان تهران ارائه شده است.
تا آزادی آقای باقی چند روز مانده؟
50 روز تا آزادی همسرم باقی مانده. ما به دنبال مرخصی استعلاجی برای باقی بودیم زیرا از زمان ورود به زندان، داروهای او قطع شده و انتظار داشتیم تعطیلات ایام شعبانیه را در مرخصی باشد و پس از آن به ادامه درمان بپردازد. آئیننامه زندان برای زندانیان این حق را قائل شده كه در سه ماه پایانی تحمل حبس از مرخصی متصل به آزادی بهرهمند شوند این در حالی است كه باقی نزدیك به دو ماه مانده به آزادی، به زندان 209 منتقل میشود.